mednox
İçindekiler
TÜM YAZILAR
// Mevzuat

Işıklık ve Hava Bacası Ölçüleri: 4.50 m² Kuralı

PAİY madde 32: ışıklık 1-6 katlı binada en az 1.50 m dar kenar ve 4.50 m², 7+ katta 2.00 m ve 9.00 m². Hava bacası asgari 0.60x0.60. Tuvalet ile oda aynı ışıklığa açılamaz.

Serhat ALPASLAN 18 Ağustos 2026 3 dk okuma 1 görüntülenme
Işıklık ve Hava Bacası Ölçüleri: 4.50 m² Kuralı

Kısa cevap: Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği madde 32'ye göre ışıklıklar 1 ila 6 katlı binalarda dar kenarı 1.50 metreden ve alanı 4.50 m²'den, 7 ve daha fazla katlı binalarda dar kenarı 2.00 metreden ve alanı 9.00 m²'den az olamaz. Hava bacasının asgari ölçüsü her binada 0.60×0.60 metredir ve tuvaletlerle odalar aynı ışıklığa açılamaz.

Madde ne diyor?

MADDE 32 (Işıklıklar ve hava bacaları) - (1) Her müstakil ev veya dairede, en az 1 oturma odası ile yatak odalarının doğrudan doğruya hariçten ışık ve hava almaları gereklidir. (…) Ancak tuvalet ve yıkanma yerleri ile odalar aynı ışıklığa açılamaz. (2) Işıklıkların; a) 1 ila 6 katlı binalarda dar kenarı 1.50 metreden ve alanı 4.50 m2'den, b) 7 ve daha fazla katlı binalarda dar kenarı 2.00 metreden ve alanı 9.00 m2'den, az olamaz. (3) Her türlü binada hava bacalarının asgari ölçüsü 0.60x0.60 m2'dir.
— Planlı Alanlar İmar Yönetmeliği, madde 32

Hangi mahal nereden ışık alabilir?

MahalIşık ve hava kaynağı
En az 1 oturma odası + yatak odalarıDoğrudan dışarıdan (cepheden)
Diğer odalar ve mutfakIşıklıktan faydalanabilir
Banyo ve tuvaletIşıklık veya hava bacasından

Kritik yasak şudur: tuvalet ve yıkanma yerleri ile odalar aynı ışıklığa açılamaz. Plan çözümünde tek ışıklığa hem banyo hem yatak odası penceresi vermek, sık yapılan ve her seferinde düzeltme gerektiren bir hatadır.

Kat sayısı ışıklığı nasıl büyütür?

Altı kata kadar 1.50 metre dar kenar ve 4.50 m² yeterliyken yedinci kattan itibaren sınır 2.00 metre ve 9.00 m²'ye çıkar; derin kuyuda ışığın alt katlara ulaşabilmesi için kesit büyür. Kat adedi hesabına bodrumların dahil olup olmadığı projenin iskân durumuna göre değişir; sınırda gezen projelerde ışıklığı baştan 7+ ölçüsüyle çözmek güvenli taraftır.

Banyo penceresiz kalabilir mi?

Kalabilir; madde 32'nin dokuzuncu fıkrası banyo, tuvalet ve benzeri alanların hava bacasıyla veya mekanik havalandırmayla havalandırılmasını zorunlu tutar. Yani penceresiz banyo ancak 0.60×0.60'lık hava bacasına bağlanmışsa ya da mekanik egzoz çözülmüşse mümkündür. Aynı maddenin onuncu fıkrası bir başka sık hatayı keser: havalandırma bacalarından elektrik ve doğalgaz tesisatı geçirilemez.

mednox bu kontrolü nasıl yapıyor?

mednox, plandaki ışıklık ve hava bacası konturlarını geometrik olarak ölçer, dar kenar ve alanı kat adediyle eşleştirir; ışıklığa açılan mahallerin türünü mahal listesinden okuyarak tuvalet-oda çakışmasını arar. Alan hesabına giren ve girmeyen boşluklar emsal tarafını da etkiler; o hesabın kurallarını TAKS ve emsal yazısında bulabilirsiniz.

Sık sorulanlar

Işıklık asansör veya merdiven boşluğuyla birleşebilir mi?

Hayır; ışıklık, ışık ve hava için ayrılmış bağımsız bir boşluktur ve asgari ölçüleri kendi başına sağlamalıdır.

Hava bacası eğrisel olabilir mi?

Yönetmelik asgari kesiti 0.60×0.60 olarak tanımlar; farklı biçim ancak bu kesitin her noktada sağlanmasıyla savunulabilir.

Paylaş Bağlantı kopyalandı

Bu yazıdaki denetimleri kendi projenizde çalıştırın

mednox, mimari ve mühendislik projelerinizi yürürlükteki yönetmelik maddeleriyle karşılaştırır, her bulguyu dayandığı maddeyle birlikte gösterir ve paftadaki yerini işaretler. Projenizi yükleyin, teknik muayeneyi başlatın.

PROJENİ DENETLE